Ağaç İşleri Endüstri Yüksek Mühendisi, Oğuz Gültekin’in Kaleminden
Türk Mobilya Sektörünü Küresel Lig’e Taşıyan Sessiz Devrim,
Doğru Bilinen Yanlışlarla Birlikte Tarihsel Bir Bakış ve Güncel Değerlendirme
Atmış yıl önce küçük mobilya atölyelerinde ustaların el emeğiyle ürettiği sandalyeler, masalar ve dolaplar, bugün bir milyondan fazla çalışanı olan, yıllık beş milyar doların üzerinde ihracat yapan dev bir endüstriye dönüşmüştür.
Bu dönüşümü, görünmeyen kahramanlarımız yonga levha ve MDF’ye borçluyuz.
Bu makalede, bu sessiz devrimin adım adım nasıl gerçekleştiğini, hangi yanlış algıların hâlâ dolaştığını ve neden bu malzemelerin “ucuzluk” değil, tam tersine “akılcı mühendislik” demek olduğunu anlatıyorum.
1950’ler – 1970’ler: Masiften Panel Levhaya Zorunlu Geçiş
1950’lerde Türkiye’de mobilya denince akla sadece masif ahşap ve kontrplak geliyordu. Ancak, nüfus hızla kentleşiyor, kooperatif evler, toplu konut projeleri patlıyordu. Masif ahşap hem pahalı hem de yetersizdi.
Ülkemizde yonga levha üretimi, ilk kez 1954 yılının son aylarında İstanbul Kartal’da “SUNTA” Tahta Sanayi T.A.Ş’nin fabrikasında başlamıştır.
Bu tesis, mobilyayı “el işçiliğinden seri üretime” taşıyan dönüm noktası oldu ve sonuç olarak atölyeler, yavaş yavaş fabrikalara dönüştü.
1990’lar – 2000’ler: MDF’nin Türkiye’ye Girişi ve Patlama Yılları
MDF dünyada 1960’larda icat edilmiştir. Türkiye’deki ilk lif levha fabrikası Çamsan Ağaç Sanayi tarafından 1985 yılında Ordu’da kurulmuştur.
Yüksek yatırım maliyeti ve hammadde kaynaklarına ulaşımın kolaylaştırılmasının beklenmesi bu gecikmenin nedenleri arasında sayılabilir.
Yonga Levha ve MDF’nin Getirdiği Devrimler
- Seri ve hızlı üretime geçiş
- Konstrüksiyon ve estetik çeşitliliği
- CNC tezgahlar ile oyma ve profil işlemeye uyum
- Üst yüzey boyama işlemleri, ağaç kaplama, laminat ve termoform PVC kaplama süreçlerine mükemmel uyum
- Melamin kaplama süreçleri ile sonsuz renk ve desenli yeni yüzeyler
Hâlâ Yaygın 5 Yanlış Algı ve Gerçekler
- Sunta kalitesizdir, MDF kalitelidir.
Yanlış. Kaliteyi malzeme türü değil; yoğunluk (650–850 kg/m³), tutkal kalitesi (E0/E1), yüzey kaplama ve kenar bantlama belirler.
Yonga levha gövde için, MDF kapak ve görünen yüzey için idealdir. Birlikte kullanıldığında en optimum sonuç alınır. - MDF suya dayanıklıdır. Yonga Levha (Sunta) suya dayanıksızdır.
Her ikisi de suya dayanıksızdır. İsteğe göre, neme karşı dayanımı arttırmak için, özel kimyasallar ve tutkallar ile üretilebilirler. - Panel mobilya ahşap değildir.
Ağaç esaslı levhaların %88–92’si odun (yonga veya lif), %8–12’si ise diğer kimyasallardan oluşmaktadır. Masif ahşaptan çok daha verimli bir orman kaynağı kullanımıdır. - Yonga Levha (Sunta) ve MDF kanser yapar.
2010’dan beri Türkiye’de E1 standardı, ihracat yapan firmalarda E0 ve CARB2/TSCA standartları zorunludur. Kaliteli markalardan alınan ürün tamamen güvenlidir.
Mobilya satın alımlarınızda üreticiden kullanılan levhaların E0 ve E1 belgelerini talep edebilirsiniz. - Panel mobilya ucuz olduğu için tercih ediliyor.
Panel mobilya tercih ediliyor, çünkü:
- Tasarım özgürlüğü çok geniştir.
- Flat-pack ambalajlarda ve demonte şekilde üretilmesi ciddi lojistik avantajlar sağlar.
- Üretim standartizasyonu, modülerlik ve kolay montaj avantajı sağlar.
- Fiyat/performans dengesi üst seviyededir.
Türkiye’nin Başarı Formülü: Yatırım + Teknoloji + Kapasite
Bugün Türkiye’de, yonga levha, MDF ve OSB kapasitesi 16.000.000 metreküp/yıl kapasitesine yaklaşmıştır.
Bu levhaların yanında, mobilya üretim sistemlerinde teknolojik gelişmelerin hızlı takibi, Türk mobilya endüstrisini dünyada, büyük oyuncuların saygı duyduğu bir tedarikçi haline getirmiştir.
Mobilyada “Made in Türkiye” etiketi artık, kalite ve hızlı teslimat anlamına gelmektedir.
Bu Bir “Ucuz Malzeme” Hikayesi Değil, Akılcı Endüstri Devrimi Hikayesidir
Türkiye, doğru zamanda doğru yatırıma cesaret ederek, yonga levha ve MDF’yi “ucuz alternatif” olarak değil, yüksek teknolojiyle işlenebilen, sürdürülebilir ve tasarım dostu bir mühendislik malzemesi olarak görmüştür.
Günümüzde, birçok Avrupa ülkesi, panel mobilya ve levha üretiminde Türkiye’yi örnek almaktadır.
Bu yolculukta yonga levha ve MDF sadece bir malzeme değil, Türk mobilya sektörünün küresel başarı hikayesini yazan ana karakterler olmuştur.